Chcesz zaprojektować swoje życie, aby w końcu się nim cieszyć? A może wolisz być bierny i oddasz własne życie w ręce ślepego losu? Chcesz odgrywać rolę, którą sam dla siebie stworzysz? Czy wolisz odgrywać rolę, do których zmusi Cię ktoś inny? Oto kluczowe pytania, które mogą pomóc Ci odzyskać władzę nad swoim życiem.

Otoczenie, które na Ciebie wpływa

Czy do wszystkiego można się przyzwyczaić? Mogłoby się wydawać, że człowiek ma ogromne zdolności przystosowywania się do kiepskich warunków. Problem w tym, że często nie uświadamiasz sobie wpływu otoczenia.

Wydaje Ci się, że już się do czegoś przyzwyczaiłeś, a jednak na poziomie nieświadomym to coś nadal na Ciebie wpływa. Więcej na ten temat możesz przeczytać w artykule: Czy do wszystkiego można się przyzwyczaić?

Zróbmy pewien eksperyment. Zastanów się przez chwilę, jaka jest najlepsza metoda, aby zmienić zachowanie drugiego człowieka? Pewnie myślisz, że najlepiej byłoby mu wytłumaczyć, że powinien działać inaczej, a dodatkowo, że takie działanie mu się opłaci. Problem w tym, że ludzie nie słuchają takich „dobrych rad”.

Czy można zmienić kogoś zachowanie, a ten ktoś nie będzie nawet o tym wiedział? Może Ci się to wydawać straszne, ale wcale nie jest takie trudne. To właśnie w takich sytuacjach wykorzystujemy nieświadome oddziaływanie otoczenia, które jest bardzo silne. Pokażę Ci to na kilku przykładach z badań psychologicznych.

Recepta na zmianę czyjegoś zachowania

Na jednym z Holenderskich lotnisk, ekipa sprzątająca zmagała się z problemem starym jak świat. Mężczyźni korzystający z pisuarów nie potrafili zapanować nad swoją celnością i rozchlapywali siki poza pisuar. Przy dużej ilości osób przewijających się przez lotnisko, ciężko było nadążyć ze sprzątaniem męskich toalet.

Zastosowano jednak prostą i prawie darmową metodę, która to zmieniła. W środku pisuaru przyklejono niewielką naklejkę, która przypominała muchę. Mężczyźni zaczęli celować do tej naklejki, co zmniejszyło koszt utrzymania lotniskowych toalet o 8 % w skali roku. To ogromne pieniądze, jeżeli pomyślisz o ilości pasażerów, które przewijają się rocznie przez lotnisko.

Nikt nie prosił mężczyzn o celowanie w naklejkę. Nikt ich o tym nie informował. Nie było akcji reklamowej, która zachęcała do zachowania większej higieny w toaletach. Nie zrobiono nic, co miało uświadomić ludziom problem. Zrobiono coś znacznie lepszego i prostszego. Zmieniono zachowanie mężczyzn dzięki wprowadzeniu drobnej zmiany do otoczenia. Mężczyźni nieświadomie zmienili swoje zachowanie pod wpływem głupiej naklejki w pisuarze.

Podobny efekt wywołał eksperyment w jednej ze szpitalnych stołówek. Założenie było proste, szpital nie miał pieniędzy na dużą kampanię informacyjną, ale chciał zachęcić pacjentów do picia wody zamiast słodzonych napojów gazowanych. Na początku eksperymentu zarówno wodę, jak i słodzone napoje gazowane można było znaleźć w jednej lodówce.

Lodówkę z wodą i napojami zostawiono w tym samym miejscu, jednak ułatwiono dostęp do wody w innych miejscach. Woda stała przy kasie, na dodatkowych półkach i w koszykach. Dostawiono tyle dodatkowych punktów z wodą, że w każdym miejscu stołówki była ona dostępna na wyciągnięcie ręki. Jaki był efekt?

W trzech kolejnych miesiącach trwania eksperymentu, sprzedaż słodzonych napojów gazowanych spadła o 11,4%. Sprzedaż wody wzrosła o 25,8%. Szpital nie wydał prawie żadnych pieniędzy, aby dokonać tej zmiany. Żaden pacjent nie wiedział, że zaszły jakieś zmiany, a jednak zmiana otoczenia zrobiła swoje.

Morał z tego eksperymentu jest taki, że człowiek jest leniwy. Jak coś jest łatwo dostępne, to chętniej po to sięga. Ale jeżeli ma do wyboru wodę i napój gazowany z tej samej lodówki, to woda nie jest już tak atrakcyjna. Siła oddziaływania otoczenia jest ogromna. Czas wykorzystać to we własnym życiu!

Zaprojektuj sobie lepsze życie

Jeżeli chcesz dokonać zmian w swoim życiu, nie porywaj się od razu z motyką na słońce. Zacznij od czegoś banalnie prostego, jak naklejka w pisuarze, albo koszyki z wodą w szpitalnej stołówce. Zacznij zmieniać swoje życie od wprowadzania drobnych zmian do swojej życiowej przestrzeni.

Bądź architektem swojego życia i zacznij ogarniać swoją przestrzeń w przemyślany sposób. Jestem pewien, że jak większość z nas, do tej pory robiłeś to przypadkowo i bez większej refleksji. Czas to zmienić, bo to najlepszy i najprostszy sposób na dokonanie życiowej zmiany.

Przejmij kontrolę nad swoim otoczeniem, a odzyskasz kontrolę nad swoim życiem. Rozejrzyj się wokół siebie. Jakimi przedmiotami się otaczasz? Jak wygląda Twoje biurko? Jak wygląda pomieszczenie, w którym pracujesz? Jak wygląda Twoja sypialnia?

Musisz zrozumieć i zaakceptować, że jak wszyscy ludzie, Ty też jesteś leniwy. Jak masz wodę pod ręką, to po nią sięgniesz. Jak masz pod ręką coś słodkiego i gazowanego, to też po to sięgniesz. Świadomie musisz wybierać to, po co możesz sięgnąć łatwo. Musisz też świadomie utrudniać sobie sięgnięcie po to, co nie jest dla Ciebie dobre.

Czy wiesz, że aż 35% Amerykańskich żołnierzy walczących w Wietnamie próbowało heroiny. To jeszcze nic, bo 20% wszystkich żołnierzy było od heroiny uzależnionych. Jednak po powrocie do domu, jedynie 5% uzależnionych żołnierzy wracało do nałogu w przeciągu roku, a 12% na przestrzeni trzech lat.

Taki wynik zupełnie nie zgadzał się z wcześniejszymi badaniami, które zakładały, że 90% heroinistów wraca do nałogu od razu po zakończeniu odwyku. Heroina naprawdę uzależnia i trudno się od niej uwolnić. Dlaczego żołnierze radzili sobie z tym tak dobrze?

Odpowiedź jest prosta, ćpanie heroiny było skojarzone z otoczeniem wojennego Wietnamu. Po powrocie do domu, żołnierze nie mieli skojarzeń, które wpędziły by ich ponownie w nałóg. Musisz być świadomy, że otoczenie i kontekst w jakim żyjesz, oddziałuje na Ciebie w bardzo silny sposób. Heroina jest tu bardzo namacalnym przykładem.

Jesteś reżyserem, czy aktorem?

Ludzie są bierni. Żyją tak, jakby nie mieli na nic wpływu. Są kiepskimi aktorami grającymi role, które nie dają im żadnej radości. Chcesz tak żyć? Chcesz być aktorem, który jest bierny? A może chcesz przejąć stery i zostać reżyserem swojego życia?

Zastanów się jakie zmiany chciałeś wprowadzić do swojego życia, ale Ci się nie udało. Chciałeś trenować na siłowni, albo się odchodzić? Chciałeś pracować nad pewnością siebie, albo zacząć chodzić na randki? Nie ważne co sobie zaplanowałeś, musisz znaleźć przyczynę swojej porażki. Jednak zamiast szukać porażki w sobie, zacznij jej szukać na zewnątrz. Zastanów się jak Twoje otoczenie przeszkodziło Ci w odniesieniu sukcesu.

Chcesz chodzić na siłownię rano, musisz już wieczorem spakować plecak i postawić go koło łóżka. Jak zaczniesz rano szukać wymówek, to będzie Ci głupio przed samym sobą. Jak chcesz się odchudzić, to pozbądź się z domu śmieciowego jedzenia. Nie zostawiaj nic na czarną godzinę, wyrzuć wszystko i miej to z głowy.

Reżyser musi nauczyć się obserwować swoje otoczenie. Musisz nauczyć się wykorzystywać okazje, które Ci się przytrafiają. Ale ważniejsze jest, abyś sam sobie stwarzał takie okazje. W ten sposób zaczniesz projektować swoje życie i nie będziesz musiał skupiać się na motywacji, która jest ulotna.

Zacznij się przyglądać swojej życiowej przestrzeni i zacznij coś zmieniać. Projektuj zachowania, które są Ci potrzebne. Mała zmiana miejsca, w którym trzymasz owoce może sprawić, że zaczniesz je jeść dużo częściej niż dotychczas. Chcesz zmienić swoje życie, zacznij właśnie od takich drobnych zmian. Zobaczysz jak wiele wniosą one do Twojego życia.

Odpowiedź sobie teraz na pytanie: Czy potrafisz wykorzystać na swoją korzyść siłę oddziaływania otoczenia? A może to otoczenie nadal kieruje Twoim życiem i nie potrafisz odzyskać kontroli?

Pozdrawiam,

Patryk Wójcik – psycholog.

Jak chcesz, to wpadnij na mojego Facebooka: Psychologia, związki i rozwój osobisty.

ZOSTAW ODPOWIEDŹ

Please enter your comment!
Please enter your name here