Dlaczego ludzie oglądający to samo zdarzenie, mają na jego temat zupełnie inne zdanie? Czy nasza pamięć jest aż tak zawodna, że nie potrafimy sobie dokładnie przypomnieć sytuacji z przed chwili? W tym artykule dowiesz się w jaki sposób powstają nasze interpretacje i jak można nią manipulować.

Czy miejsce, w którym siedzisz, wpływa na Twoje oceny?

Wyobraź sobie, że siedzisz w kawiarni i czekasz na znajomego. Popijasz spokojnie pyszną kawę, ale zaczynasz się nudzić. Przy stoliku obok Ciebie siedzi para, która zaczyna rozmawiać na ciekawy temat. Mimowolnie zaczynasz się przysłuchiwać ich rozmowie.

Para ma problem. Chcą iść do kina, ale nie mogą się zdecydować na konkretny film. Negocjują i wymieniają swoje argumenty. Po chwili rozmowy on ustępuje, a ostateczną decyzję podejmuje ona. Od razu wiedziałaś, że tak będzie. Widziałaś, że ona zdominowała tę rozmowę.

Para, której rozmowę właśnie słyszałaś, wychodzi z kawiarni. Dostrzegasz, że stolik dalej siedzi Twój dawny kolega. Podchodzisz do jego stolika i zaczynacie rozmowę. Po pewnym czasie Wasza rozmowa schodzi na temat pary, która właśnie wyszła z kawiarni. Okazało się, że Twój kolega również przysłuchiwał się tej rozmowie.

Wymieniacie się swoimi spostrzeżeniami. Oboje uważacie, że już na samym początku rozmowy byliście pewni, kto będzie podejmował ostateczną decyzję o wyborze filmu. W pełni się ze sobą zgadzacie, aż do momentu, w którym mówisz koledze, że od razu wiedziałaś, że kobieta w tym związku mocno dominuje.

Twój kolega patrzy na Ciebie ze zdziwieniem. Trochę zmieszany zaczyna Ci mówić, że chyba coś Ci się pomyliło. Przecież ostateczną decyzję podjął mężczyzna. Przecież to on dominował w tej rozmowie. Przecież nie mogłaś o tym zapomnie? Jednak Ty jesteś pewna tego, co widziałaś. Twoim zdaniem decyzję o wyborze filmu podjęła kobieta.

Jak to możliwe, że tę samą sytuację, oceniacie w tak odmienny sposób? Przecież to zdarzyło się zaledwie przed chwilą. Co więcej, zgadzacie się w kwestii, że od samego początku byliście pewni, kto dominuje w tej rozmowie. Tylko, że Twoim zdaniem była to kobieta, a Twój kolega obstawia mężczyznę. Kto ma w tym przypadku rację? Psychologia ma na to odpowiedz.

To na co patrzysz, zmienia Twoją interpretację.

Czy potrafisz wytłumaczyć tę dziwną sytuację? Może Ci w tym pomóc psychologia. Chodzi w tym przypadku o to, na czym Ty i Twój kolega skupiliście uwagę. Siedzieliście w różnych miejscach przysłuchując się rozmowie tej pary.

Twój kolega widział twarz mężczyzny podczas tej rozmowy. Natomiast Ty widziałaś jedynie twarz kobiety. I tu możesz poszukać rozwiązania tej zagadki. Okazuje się, że człowiek ma tendencję do postrzegania osób jako bardziej dominujące, jeżeli skupia się na jej twarzy.

To bardzo silne zjawisko może wpłynąć na Twoją interpretację całej sytuacji. Twarz przyciąga bardzo silnie naszą uwagę. Jeżeli widzisz podczas rozmowy czyjąś twarz, widzisz szereg gestów i mimikę. Osoba, która siedzi do Ciebie tyłem, nie może Ci przekazać aż tak wielu sygnałów. Słyszysz tylko jej głos i ma on na Ciebie mniejszy wpływ.

Zjawisko to zostało wielokrotnie sprawdzone. Co ciekawe, jeżeli nagramy taką rozmowę z dwóch perspektyw, to osoby oglądające film również popełnią podobny błąd w ocenie. Osoba, której twarz widzimy na filmie, wydaje nam się bardziej dominująca.

Obserwowanie czyjejś twarzy podczas rozmowy sprawia, że przypisujemy tej osobie większy wpływ na przebieg całej rozmowy. Jest to na tyle silne zjawisko, że w niektórych krajach podczas przesłuchań policyjnych, kamera jest ustawiona w taki sposób, aby twarz podejrzanego i policjanta były widoczne w ten sam sposób. Ma to być bardziej sprawiedliwe rozwiązanie w przypadku, jeżeli trzeba będzie taką rozmowę odsłuchać.

Na Twoją ocenę wpływa szereg czynników, z których nie zdajesz sobie sprawy.

Ludzie mają opinię praktycznie na każdy temat. Jednak niewielu z nas zdaje sobie sprawę, że na nasze sądy wpływa wiele małych i niewidocznych czynników. Czy byłaś świadoma efektu, który może się pojawić podczas przysłuchiwaniu się rozmowy z różnych perspektyw?

Podobnych zjawisk doświadczamy na co dzień. W niektórzy przypadkach nasz nieświadomy sposób myślenia jest wykorzystywany przez innych. Mam tu na myśli osoby, które starają się nas do czegoś przekonać. W takiej sytuacji mówimy o perswazji i wywieraniu wpływu.

Istnieje wiele technik, które stosują sprzedawcy, ubezpieczyciele i marketingowcy. Działają one na naszą nieświadomą skłonność do skupiania uwagi na wybiórczych fragmentach otaczającego nas świata. Osoby zajmujące się perswazją, przypominają magika, który jedną ręką odwraca naszą uwagę, a drugą w tym samym momencie „robi czary”.

Dlaczego warto poznać techniki manipulacji?

Jeżeli poznasz techniki wywierania wpływu i manipulacji, będziesz mogła się przed nimi bronić. Może to również wpłynąć na Twój sposób patrzenia na świat. Mam nadzieję, że po przeczytaniu tego artykułu zapamiętasz, że Twoja interpretacja danej sytuacji może być błędna i zależy od wielu rzeczy.

Tak naprawdę nie wiemy kto podjął ostateczną decyzję w kawiarni. Jeżeli znalibyśmy tylko swoją interpretację, to sytuacja byłaby prosta. Jednak druga osoba, która słuchała tej samej rozmowy, może mieć zupełnie inne zdanie.

Nasze interpretacje są zależne od bardzo wielu czynników. Zdajemy sobie sprawę jedynie z nielicznych. Jeżeli dołożymy do tego nasze tempo życia, zmęczenie i rozkojarzenie, osoby zajmujące się wpływem i manipulacją, mogą mieć cały szereg okazji do działania.

Myślę, że znasz przynajmniej jedną osobę, która przyjęła zaproszenie na „darmowy pokaz”. Zastanawiam się tylko, czy wróciła ona z tego pokazu z nowymi garnkami, uzdrawiającą pościelą, czy wycieczką na Teneryfę? Tak działają techniki sprzedaży oparte na perswazji.

Dlatego jeżeli chcesz się dowiedzieć więcej na temat psychologii manipulacji, wejdź na mojego Facebooka: Psychologia, coaching i rozwój osobisty. Kliknij Lubię To, a będziesz miała dostęp do nowych artykułów w tym temacie. Myślę, że każdy z nas powinien znać sposoby, jak bronić się przed manipulacją innych.

Pozdrawiam,

Patryk Wójcik – psycholog.

2 KOMENTARZE

ZOSTAW ODPOWIEDŹ

Please enter your comment!
Please enter your name here